PTT
Statut Historia Informacje Odznaki PTT Nowy Sącz Bezpieczeństwo GOPR Kontakt Księga Gości

Aktualności
Wycieczki i wyprawy
Regulamin wycieczek
Szlaki spacerowe
Przewodnicy
Na niebieskich szlakach
Przyjaciele
Relacje
GALERIA
Strona główna



Sprawozdania
Zarząd
Sekcje i grupy
Patron: Feliks Rapf
Działalność
Na niebieskich szlakach
Historia PTT "Beskid"
110 lat O/"Beskid" PTT





Najliczniejszym i jednym z najbardziej prężnych oddziałów Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego jest Oddział "Beskid" im. prof. Feliksa Rapfa w Nowym Sączu. Utworzony w maju 1906 roku, reaktywowany został w marcu 1990 roku.

Kontakt: PTT Oddział "Beskid", ul. Sobieskiego 14a/2, 33-300 Nowy Sącz

Admin www.pttns.pl - Joanna Bogucka-Jurasović

Nr konta naszego oddziału PTT: Łącki Bank Spółdzielczy    17 8805 0009 0047 4071 2000 0010
NIP: 7342904837
REGON: 121118446
KRS  0000343564

Zebrania Zarządu Oddziału "Beskid" odbywają się w terminie i miejscu ustalonym przez Prezesa.


Maciej Zaremba
Maciej Zaremba
 

Skład
Zarządu Oddziału
Niżej przedstawiony skład władz Oddziału, który wybrany został w dniu 8.04.2016r. podczas Walnego Zgromadzenia Członków Oddziału "Beskid" PTT ze zmianami: z dnia 4.11.2016r (uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Członków Oddziału), oraz z dnia 20.04.2017 - podczas Walnego Zgromadzenia Członków Oddziału.

Katarzyna Hejmej
Władysław Łoboz Wojtek Szarota
Zbigniew Smajdor Agnieszka
                                Szeliga
Łukasz Musiał Józef Orlita
Joanna Bogucka-Jurasović
Joanna Król
Stanislaw Pałka

Wiceprezes - Władysław Łoboz
Wiceprezes, p.o. sekretarza - Zbigniew Smajdor
Skarbnik - Katarzyna Hejmej
Webmaster - Joanna Bogucka-Jurasović

Joanna Król
Łukasz Musiał
Józef Orlita
Stanisław Pałka
Agnieszka Szeliga


Komisja Rewizyjna:

Przewodniczący - Marzena Lachor
Zastępca -
Agnieszka Sznajder
Sekretarz - Lucyna Migacz
Wiesław Słyś


Sąd Koleżeński

Przewodniczący - Paweł Myślik
Zastępca - Jolanta Augustyńska
Sekretarz - Iwona Kowalczyk - Tudaj
Jadwiga Dąbrowska
Jerzy Jabłoński


Szkolne Koło PTT przy Zespole Szkolno-Gimnazjalnym w  Łabowej

Prezes - Dorota Rolka
Wiceprezes - Daria Kołacz
Sekretarz - Wiktoria Smyda
Skarbnik - Julia Malec
Członek Zarządu  - Kacper Burzyński


Szkolne Koło PTT "Tupot małych nóżek" przy SP 18 w Nowym Sączu

Prezes - Maria Olszyńska
Zastępca - Wiesława Górska
Skarbnik - Julia Gapczyńska
Sekretarz - Kinga Skoczeń


 



SPRAWOZDANIE (skrót)
z działalności Oddziału ”Beskid” PTT za 2017 r.
Władysław Łoboz

Był to 28 rok działalności Oddziału od jego reaktywo­wania w 1990 roku.  W 2017 roku do Oddziału wstąpiło 27 osób. Oddział liczy 315 członków:
w powiecie
w województwie
w Polsce oraz obywatele: USA, Chorwacji i Ukrainy



Wycieczki były prowadzone społecznie przez 24 przewodników.
Wiele imprez, to tradycyjnie od lat znajdujące w kalendarzu Oddziału jak: przejście trasy na Radziejową co jest nieoficjalnym świętem Oddziału, powitanie Nowego Roku na Jaworzynie Krynickiej na Mszy Ludzi Gór,  Niedziela Palmowa w Lipnicy Murowanej, Wielkopiątkowa Droga do Krzyża na Mogielicę,  góralska pasterka na Wiktorówkach oraz 6-dniowa wyprawa do Rumunii (góry Postavarul, Bucegi, Cincas) i 14-dniowa w Alpy, Apeniny,  pielgrzymka do Częstochowy, symboliczna impreza „Zakończenie Sezonu” , która miała miejsce w październiku w Łomnicy Zdroju, udział w akcji Ratujmy Sądeckie Nekropolie.
W dniu 24 kwietnia 2017 r. podjęto uchwałę na posiedzeniu Zarządu PTT Beskid o odłączeniu Koła w Tarnobrzegu w związku z ich wnioskiem o przekształcenie Koła w samodzielny Oddział.
Sądecka Grupa Rowerowa działająca jako sekcja w Oddziale Beskid zostaje wyróżniona przez Nowosądecką Izbę Turystyczną odznaką za osiągnięcia w zakresie turystyki rowerowej. Był to jedenasty rok działalności grupy seniorów przy naszym Oddziale PTT pod nazwą Klub Szalonych Emerytów. W 2017 roku zorganizowano 50 wycieczek  w których wzięło udział 2080 uczestników.
Kolejny rok trwała współpraca z Sądeckim Uniwersytetem Trzeciego Wieku. Odbyło się 8 imprez a wzięło w nich udział 222 osób. 
Sekcja narciarska  propaguje wędrówki na nartach biegowych, skiturowych i zjazdowych.
Powołana w 2011 roku Grupa Rowerowa kontynuowała swoją działalność. Odbyło się: siedem jednodniowych wycieczek, trzy dwudniowe, oraz 50 wycieczek jednodniowych poza oficjalnym wykazem .
Był to piąty rok działalności Sekcji Biegowej prowadzonej przez Jolantę  Augustyńską (...)




NASZ PATRON
PROFESOR FELIKS RAPF
1891-1972

Prof.Feliks Rapf120 lat temu urodził się patron naszego Oddziału profesor Feliks Rapf. Przypominamy jego sylwetkę, publikując skrót artykułu który w całości ukazał się w nr 1/37/ miesięcznika „Sądeczanin” . Jeszcze bardziej szczegółową jego biografię zawarła Urszula Wąsowicz w swojej pracy magisterskiej obronionej na krakowskiej AWF, z której obficie czerpałem.
Urodził się 11 stycznia 1891 roku w Tarnowie, w rodzinie Edmunda i Józefy. Szkołę powszechną ukończył w Zbarażu, naukę gimnazjalną rozpoczął w Tarnowie i kontynuował w Nowym Sączu, zdając z wyróżnieniem egzamin dojrzałości w I Gimnazjum im. Jana Długosza w 1909 roku. W latach 1909-1911 studiował na Politechnice Lwowskiej a 1911-1914 na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jana Kazimierza. Po wybuchu I wojny światowej powołany został do służby wojskowej i znalazł się w Salzburgu. Walczył na froncie w południowym Tyrolu, gdzie został ranny. Po odzyskaniu niepodległości walczył w polskiej armii w stopniu kapitana w wojnie polsko-bolszewickiej 1919-1920 roku. Po demobilizacji pracował przez rok jako nauczyciel w II Państwowym Gimnazjum w Tarnowie. Następnie na własną prośbę został przeniesiony do Nowego Sącza, z którym to miastem związał się na całe życie. Uczył w I Gimnazjum i Liceum im. Jana Długosza oraz w żeńskim Gimnazjum i Liceum im. Marii Konopnickiej. Ożenił się z Austriaczką Idą, z którą miał troje dzieci . Brał udział w kampanii wrześniowej, podczas której dostał się do niemieckiej niewoli. Po udanej ucieczce powrócił do Nowego Sącza, jawnie ucząc w dwóch szkołach zawodowych. Przez cztery lata prowadził również tajne nauczanie jako nauczyciel i egzaminator z matematyki, fizyki i chemii. Opracował wówczas skrypt z fizyki dla młodzieży uczącej się na tajnych kompletach. W styczniu 1945 roku przystąpił do organizowania nauki w I Gimnazjum i Liceum i do sierpnia 1946 roku pełnił obowiązki dyrektora. Następnie pracował tam jako nauczyciel fizyki. matematyki i astronomii, aż do przejścia na emeryturę w 1952 roku. Bardzo aktywnie działał w Polskim Towarzystwie Miłośników Astronomii, będąc współzałożycielem nowosądeckiego Oddziału. Jako emeryt kontynuował działalność pedagogiczną, prowadząc repetytoria dla kandydatów na wyższe studia, opracowując skrypty i podręczniki. Do końca życia był bardzo aktywny. Zmarł w Nowym Sączu 7 marca 1972 roku w wieku 81 lat i pochowany został na cmentarzu komunalnym przy ul. Rejtana. Jak mało o kim, tak o prof. Rapfie można powiedzieć że był „człowiekiem-instytucją”.
Postać profesora kojarzy się jednak przede wszystkim z turystyką górską. Jego działalność, tak w sferze organizacyjnej jak i publicystycznej, miała charakter twórczy. Wszedł na stałe do historii turystyki górskiej jako działacz wielkiego formatu i autor pionierskich dokonań w skali kraju. Pierwszą wycieczkę w Tatry odbył w 1903 roku. Począwszy od 1905 roku aż do wybuchu I wojny światowej, niemal każde wakacje spędzał w Zakopanem, poznając systematycznie Tatry. W lipcu 1908 roku zapisał się do Towarzystwa Tatrzańskiego. Podczas wojny, służąc w Tyrolu poznawał Alpy i prowadził tam kursy wysokogórskie. O jego wyjątkowej solidności świadczy fakt wysłania Towarzystwu z frontu pocztą polową 18 koron jako składkę członkowską za lata 1915-1917! W lutym 1922 roku zamieszkał w Nowym Sączu i wkrótce zapisał się do Oddziału „Beskid” Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego. Dnia 11 maja 1924 roku w czasie Walnego Zebrania Oddziału w nowosądeckim ratuszu , został wybrany prezesem Oddziału i pełnił tę funkcję przez 24 lata. Głównie dzięki niemu, nowosądecki Oddział stał się jednym z najprężniejszych w kraju. Z inicjatywy Feliksa Rapfa powstało w 1924 roku Koło w Krynicy, a następnie Koła w Grybowie i Starym Sączu. W dużym stopniu jego zasługą było uruchomienie w 1926 roku schroniska w Szczawnicy Niżnej na Piaskach a jedenaście lat później sztandarowej inwestycji Oddziału – schroniska na Przehybie. Prowadził szeroką działalność publicystyczną, będąc autorem wielu prac i artykułów w prasie turystycznej. Pionierskim dziełem był wydany w maju 1933 roku przewodnik „Park Narodowy w Pieninach”. Rok później ukazała się opracowana przez niego mapa tego pasma górskiego. Dużą wagę przykładał do organizacji wycieczek górskich dla członków Oddziału, a przede wszystkim dla młodzieży szkolnej. Był nie tylko organizatorem ale pełnił tu też funkcję przewodnika. Uczniów włączał w proces przygotowywania imprez tak, by byli ich świadomymi i aktywnymi uczestnikami. Jego pasją była fotografia. Wykonywane podczas wycieczek przeźrocza, wykorzystywał pożniej podczas licznych prelekcji które wygłaszał. Ostatnio, głośna stała się informacja że profesor począwszy od lat 30-tych, regularnie rejestrował na taśmie filmowej najważniejsze wydarzenia dziejące się w naszym mieście. Odbyły się już pierwsze pokazy jego kronik. Bardzo dużo czasu poświęcał znakowaniu szlaków w górach. Osobiście wyznakował 470 nowych szlaków turystycznych. Do historii polskiej turystyki wszedł jako autor nowoczesnego systemu znakowania. W połowie 1924 roku zaczął praktycznie stosować zasadę dodawania do koloru podstawowego dwóch białych pasków. Później wspólnie z Witoldem Milewskim opracował szczegółowy system i zasady znakowania, wydane w formie instrukcji. Dokonania profesora Rapfa doceniane były przez władze centralne PTT. W 1928 roku wybrano go zastępcą, a w 1935 roku członkiem Zarządu Głównego. Był też członkiem pierwszej komisji Górskiej Odznaki Turystycznej, powołanej przez PTT w 1935 roku.
Jego działalność przerwał wybuch II wojny światowej. Po powrocie z niewoli niemieckiej w październiku 1939 roku, zastał lokal Oddziału zdemolowany. Przeniósł więc dokumenty i materiały do swojego mieszkania. Natychmiast po zakończeniu wojny Oddział wznowił działalność i 6 czerwca 1945 roku ponownie funkcję prezesa powierzono Feliksowi Rapfowi. Z olbrzymią energią przystąpił do pracy, a przede wszystkim do odnawiania zniszczonych szlaków i odbudowy schronisk. Uruchomił też lokal Oddziału przy ul. Długosza oraz uporządkował i udostępnił bibliotekę Oddziału. Napisał też monografię schroniska na Przehybie. W sierpniu 1948 roku podczas Jubileuszowego Zjazdu Delegatów PTT odznaczony został Krzyżem Kawalerskim i otrzymał odznakę honorową PTT. Jednak w totalitarnie rządzonym przez komunistów kraju profesor Rapf nie widział miejsca na kontynuowanie dotychczasowej działalności. Dobiegała kresu era „jego” turystyki. 19 lutego 1949 roku zrezygnował z funkcji prezesa Oddziału oraz z funkcji członka Zarządu Głównego PTT. Pozostał jednak aktywnym działaczem turystycznym, ze szczególną pasją angażując się w wygłaszanie prelekcji ilustrowanych własnymi przeźroczami. Los PTT dopełnił się 16 grudnia 1950 roku, gdy na Zjeździe Delegatów , na polecenie władz Towarzystwo rozwiązało się, przekazując swój majątek PTTK które powołano dzień później. Zmieniało się oblicze turystyki górskiej. Zaczęto się powoływać na wzory sowieckie, gdzie nie było już miejsca na dawną romantyczną, ściśle związana z naturą górską wędrówkę. Zastąpiły ją masowe rajdy i zloty, podczas których nie było czasu i miejsca na obcowanie z przyrodą, a głównie na nachalną propagandę. Profesor pisał że do białej gorączki doprowadza go umasowienie turystyki i wpychanie w głowę każdego Polaka że jest uprawniony do turystyki czy chce czy nie chce oraz a niech taki indywidualny turysta spróbuje zanocować w schronisku. W lipcu 1951 roku objął posadę kierownika biura Oddziału PTTK, z której po roku zrezygnował. W 1956 roku został zmuszony do opuszczenia zajmowanego przez siebie mieszkania, w którym zlokalizowana była też siedziba Oddziału PTTK. Zamieszkał na peryferiach miasta , w pokoju bez wygód, wynajętym od obcych ludzi. Tak potraktowano człowieka który dla turystyki poświęcił ponad 30 pracowitych lat. Uraz pozostał do końca życia. Pisał wtedy: „Na skutek nieporozumień z Zarządem Oddziału musiałem nie tylko wystąpić z Oddziału, ale nawet zwróciłem dyplom członka honorowego”. Został wówczas członkiem Oddziału PTTK w Szczawnicy, a w 1969 roku przeniósł się do Oddziału PTTK w Krynicy z uwagi na lepszą dostępność komunikacyjną.
Postać profesora Feliksa Rapfa i jego zasługi dla turystyki górskiej nie zostały zapomniane. Jest on naturalnym patronem reaktywowanego w 1990 roku Oddziału „Beskid” Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego.

Maciej Zaremba

Oddział BESKID prowadzi bardzo szeroką działalność:

  • organizuje około 100 górskich imprez rocznie, w góry polskie, słowackie, ukraińskie, rumuńskie, Alpy i inne; są to w większości wycieczki jednodniowe (bądź 2 - 3 dniowe), jednak "Beskid" co roku organizuje także kilka wielodniowych wypraw (Ukraina, Rumunia, Alpy i in.)
  • prowadzi akcję zdobywania Górskiej Odznaki Turystycznej PTT oraz akcję "Twój Mount Everest"
  • prowadzi znakowanie w górach, m.in. w 1999 r. wyznakowano 5 szlaków okalających Nowy Sącz, o długości 52 km
  • prowadzi Sekcję Narciarską propagującą wędrówki na nartach śladowych, jako alternatywę dla narciarstwa "wyciągowego"
  • prowadzi Sądecką Grupę Rowerową PTT, która organizuje wycieczki rowerowe (zazwyczaj sobotnie)
  • prowadzi bibliotekę górską liczącą 6500 pozycji, zawierającą literaturę fachową, piękną oraz mapy
  • wydaje w nakładzie 600 egzemplarzy kwartalnik "BESKID" o objętości 24 stron, poświęcony turystyce górskiej, ogólnie pojętej problematyce gór, ekologii oraz działalości Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, a w szczególności Oddziału "Beskid" w Nowym Sączu; kwartalnik posiada nadany numer ISSN 1426-6776 i do chwili obecnej ukazało się 67 numerów tego pisma
  • przy Oddziale działa Koło Przewodników (Prezes Łukasz Musiał), zrzeszające 63 przewodników posiadających m.in. uprawnienia na wszystkie parki narodowe w polskich Karpatach
  • Oddział jest członkiem Nowosądeckiej Izby Turystycznej oraz Sądeckiej Organizacji Turystyki


Wędrują po niebieskich szlakach


Ignacy
                              Gomółka
Ignacy Gomółka
1939-2018
przewodnik, nauczyciel
Andrzej Wojnarowski
1948-2018
górnik

Antoni
                              Waligóra
Aleksandra Furtak
1933-2018
działaczka turystyczna
Jacek Zaremba
Jacek Zaremba
1948-2017
dziennikarz


Zbigniew
                              Gądek
Zbigniew Gądek
1954 - 2017
przedsiębiorca
Edward Minicki, 1939-2016
Edward Minicki
1939-2016

Andrzej Zbozień
Andrzej Zbozień
1954 - 2016
przewodnik, elektryk

Zdzisław Krzyżanowski
Zdzisław Krzyżanowski
1926-2016
lekarz
Mieczysław Winiarski
Mieczysław Winiarski
1956-2015
przewodnik, Tarnobrzeg

Jan
                                Krajewski
Jan Krajewski
1943 - 2013

 geograf
Szczęsny
                                Wojciech Żółciński
Szczęsny Wojciech Żółciński
1940-2013
rehabilitant

Ryszard
                              Patyk
Ryszard Patyk
1949 - 2012
przewodnik, manager

Ryszarda Paprocka
Ryszarda Paprocka
1933 - 2011
lekarz
Robert
                              Mikusiński
Robert Mikusiński
1961 - 2011
inżynier
Wacław Raczkowski
Wacław Raczkowski
1948 - 2011
prawnik

Barbara
                              Swierczyńska
Barbara Świerczyńska
1950 - 2011
urzędnik skarbowy
Eugeniusz Kłos
Eugeniusz Kłos
1927 - 2011
sędzia

Stanisław Chwastowicz
Stanisław Chwastowicz
1934 - 2011

przewodnik, sportowiec, nauczyciel

Eugeniusz Mrówka
Eugeniusz Mrówka
1939 - 2011

przewodnik, nauczyciel

Antoni Waligóra
Antoni Waligóra
1936 - 2010
pocztowiec
Andrzej
                              Berezowski
Andrzej Berezowski
1943 - 2010
fotograf

Antoni
                              Dąbrowski
Antoni Dąbrowski
1948 - 2010
przewodnik, fotograf, drukarz
Bogumiła Koszucka
Bogumiła Koszucka
1926 - 2010
przewodnik
Wiesław
                              Listwan
Wiesław Listwan
1939 - 2009

przewodnik,
nauczyciel

Władysław
                              Kowalczyk
Władysław Kowalczyk
1945 - 2009
przewodnik, inżynier

Jerzy
                              Wiatrak
Jerzy Wiatrak
1929 - 2006

budowlaniec

Bogumil
                              Frej
Bogumił Frej
1941 - 2004
terapeuta

Krzysztof Żuczkowski
Krzysztof Żuczkowski
1947 - 2004
przewodnik

Wojciech Brzeziński
Wojciech Brzeziński
1934 - 2003
przewodnik GOT, działacz społeczny


Witold Tokarski
Witold Tokarski
1909 - 2003
przewodnik, działacz turystyczny, nauczyciel

Zenon
                              Gołdyn
Zenon Gołdyn
1931 - 2003
lekarz


Jacek
                              Durlak
Jacek Durlak
1958 - 2004
przewodnik, działacz turystyczny i kulturalny

Jan
                              Marchacz
Jan Marchacz
1936 - 1997
rzemieślnik

Stanisław Smaga
Stanisław Smaga
1953 - 1998
przewodnik,
nauczyciel


Eugenia Kuczyńska
Eugenia Kuczyńska
1920 - 1999
przewodnik
Ryszard Cybulski
Ryszard Cybulski
1936 - 1999
przewodnik, działacz turystyczny i sportowy


Franciszek Czuchra
Franciszek Czuchra
1916 - 1992
przewodnik, działacz turystyczny i sportowy

Adam
                              Dzikiewicz
Adam Dzikiewicz
1934 - 1995
adwokat

Kazimierz Fyda
Kazimierz Fyda
1940 - 1995
nauczyciel

Jerzy Włoch
Jerzy Włoch
1934 - 1996
goprowiec,
sportowiec



HISTORIA ODDZIAŁU BESKID PTT

Polskie Towarzystwo Tatrzańskie jest najstarszą organizacją turystyczną w Polsce, nie tylko o bardzo długiej, bo ponad 130-letniej, ale i pięknej oraz chlubnej tradycji. PTT budowało schroniska, wytyczało turystyczne szlaki, organizowało przewodnictwo i ratownictwo górskie, wydawało przewodniki i mapy, prowadziło badania naukowe, było prekursorem ochrony przyrody, Dbało również o rozwój ziem górskich i kultury ich mieszkańców Było też szkołą patriotyzmu.
Jednym z najstarszych Oddziałów Towarzystwa w Polsce był nowosądecki Oddział ,,Beskid", W latach 1906-1950 wykonał olbrzymią pracę na rzecz rozwoju turystyki górskiej. Miało tu miejsce kilka prekursorskich inicjatyw w skali kraju. Właśnie w Nowym Sączu powstała jeszcze w 1906 r. Sekcja Narciarska. Tutaj także w 1914 r. ukazał się pierwszy przewodnik po Beskidach autorstwa prof. Kazimierza Sosnowskiego, na którym wychowały się całe pokolenia turystów Tu wreszcie w 1909 r. narodził się pomysł aby przy znakowaniu szlaków, dla lepszej widoczności dodawać do podstawowego koloru biały pasek (prof Kazimierz Sosnowski), a w 1924 r. dwa białe paski (prof Feliks Rapf) Niestety, po II wojnie światowej działalność PTT przestała się mieścić w ramach nowych porządków Totalitarna władza komunistyczna nie tolerowała żadnych samorządnych, niezależnych od niej organizacji. Do wszystkich dziedzin życia na długie lata wtargnęła polityka. Systemowo likwidowano setki różnych organizacji, w tym tak zasłużone jak Towarzystwo Gimnastyczne ,,Sokół", YMCA, Związek Harcerstwa Polskiego, czy Akademię Umiejętności. Inne, o podobnym profilu działania, łączono ze sobą w jedną, w celu łatwiejszego ich kontrolowania.
Stało się też to udziałem Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, Decyzję taką władze państwowe, a właściwie polityczne podjęły na początku 1950 r. (np. decyzja Rady Turystycznej z 2 marca), ale formalnie nastąpiło to podczas Zjazdu Delegatów PTT odbytego 16 grudnia 1950r., kiedy podjęto wymuszoną uchwałę o treści:
a) z dniem dzisiejszym rozwiązać Polskie Towarzystwo Tatrzańskie,
b) cały majątek PTT łącznie z przejętym majątkiem Oddziałów przeznaczyć na rzecz nowo powstałego Polskiego Towarzystwa Turystyczno - Krajoznawczego".

Bezskuteczne próby reaktywowania Towarzystwa miały miejsce w latach 1956 i 1957, a następnie w 1970 r. Jednak dopiero sierpniowy zryw społeczeństwa w 1980 r. stworzył możliwość odtworzenia organizacji,jaką było PTT. Ostatecznie Towarzystwo zostało reaktywowane 10 października 1981 r., choć na skutek wprowadzenia stanu wojennego sądowa rejestracja mogła nastąpić dopiero 9 grudnia 1988 r.

Przygotowania do reaktywowania Oddziału,,Beskid" Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego w Nowym Sączu zostały podjęte przez Macieja Zarembę jesienią 1981 r. Przerwało je wprowadzenie przez komunistyczne władze stanu wojennego i dopiero zarejestrowanie Towarzystwa w katowickim sądzie w grudniu 1988 r. oraz przyjęcie statutu na I Zjeździe Delegatów w Zakopanem w październiku 1989 r. otworzyły drogę do ich ponowienia. Maciej Zaremba zwrócił się 28 września 1989 r. do Tymczasowego Zarządu Głównego PTT w Krakowie, skąd pozyskał odpowiednie materiały Rozpoczął prace organizacyjne oraz akcję informacyjną w sądeckim środowisku turystycznym, głównie wśród przewodników Zamieścił artykuły w ,Tygodniku Sądeckim" 24 marca 1990 r., w „Dunajcu" 25 marca, ,,Gazecie Krakowskiej"  27 marca oraz w,,Dzienniku Polskim" 28 marca, informując o zwołaniu na dzień 31 marca na godz. 11 zebrania założycielskiego. Na terenie miasta rozwieszono także afisze.

W zebraniu założycielskim wzięło udział 30 osób, w tym  19 przewodników Zebranie odbyło się w sali konferencyjnej hotelu ,,Panorama" przy ul. Romanowskiego 4 i uczestniczył w nim prezes Zarządu Głównego dr Maciej Mischke z Krakowa. Po przyjęciu porządku zebrania, Maciej Zaremba przypomniał w skrócie historię i osiągnięcia Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego oraz Oddziału w Nowym Sączu, a Maciej Mischke przedstawił informację o reaktywowaniu PTT oraz omówił jego statut. W wyniku dyskusji obecni jednogłośnie podjęli uchwałę o reaktywowaniu Oddziału i przyjęli program działania. Omówiono także sprawy organizacyjne oraz wybrano władze. Prezesem został Maciej Zaremba, wszyscy w Zarządzie  byli sądeckimi przewodnikami. 22 maja 1990 r. odbyło się z udziałem 22 osób Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Członków Oddziału, podczas którego dokonano wyboru Sądu Koleżeńskiego

Decyzję o powołaniu Oddziału Zarząd Główny wydał 6 czerwca 1990 roku, a Urząd Wojewódzki w Nowym Sączu dokonał wpisu Oddziału do ewidencji 22 czerwca 1990 r. Oddział rozpoczął intensywna i szeroko rozwiniętą działalność, opartą wyłącznie o pracę społeczną. 4 września 1990 r. podjęto uchwałę o przywróceniu Oddziałowi tradycyjnej nazwy,,Beskid', której używał w latach 1906-1950.

Maciej Zaremba



110 LAT ODDZIAŁU "BESKID" PTT: 1906-2016

   Polskie Towarzystwo Tatrzańskie jest najstarszą organizacją turystyczną w Polsce. Nie tylko o bardzo  długiej, bo ponad 140-letniej, ale i pięknej i chlubnej tradycji.
    PTT budowało schroniska, wytyczało turystyczne szlaki, organizowało przewodnictwo i ratownictwo górskie, wydawało przewodniki i mapy, inspirowało i prowadziło badania naukowe, było prekursorem ochrony przyrody, prowadziło działalność oświatową, kulturalną i sportową. Towarzystwo zajmowało się nie tylko wąsko pojętą turystyką. Dbało również o rozwój ziem górskich i kultury jej mieszkańców. Było także szkołą patriotyzmu i to nie tylko w czasach zaborów, gdy państwo polskie nie istniało, a Tatry nazywane były Ołtarzem Ojczyzny i uchodziły za symbol Polski niepodległej. Z tego patriotyzmu członkowie Towarzystwa dobrze zdali egzamin w trudnych czasach.
   Nowy Sącz zawsze słynął z wielu szeroko znanych inicjatyw i patriotycznych i społecznych. Ma też piękne tradycje w rozwijaniu turystyki górskiej. Było to możliwe dzięki mieszkającym tu wspaniałym ludziom, ale też dzięki wyjątkowemu klimatowi tu panującemu, co spowodowało, że ich praca znajdowała należyty oddźwięk i przynosiła zamierzony efekt.
   Nowosądecki  „Beskid” był jednym z najstarszych i prężniejszych Oddziałów PTT w kraju. W latach 1906 – 1950 wykonał olbrzymią pracę na rzecz rozwoju turystyki górskiej. Miało tu miejsce kilka prekursorskich inicjatyw w skali kraju. Właśnie w Nowym Sączu powstała jeszcze w 1906 roku, pierwsza w Polsce Sekcja Narciarska. Tutaj też w 1914 roku ukazał się pierwszy przewodnik po Beskidach autorstwa prof. Kazimierza Sosnowskiego, na którym wychowały się całe pokolenia turystów. Tu wreszcie narodził się pomysł, aby przy znakowaniu szlaków, dla lepszej widoczności dodawać pasek biały do paska z podstawowym kolorem. Autorem tej myśli i pierwszym jej wykonawcą był również prof. Sosnowski w 1909 roku. Rozwinięciem  tego pomysłu było dodawanie dwóch białych pasków do podstawowego koloru, a wprowadził go prof. Feliks Rapf w 1924 r.
Myśl utworzenia w Nowym Sączu organizacji turystycznej powstała w 1906 roku z inicjatywy Towarzystwa Nauczycieli Szkół Wyższych. 11 kwietnia opublikowano odezwę do mieszkańców miasta i zawiązano Towarzystwo Turystyczne „Beskid”.  Niedługo później, bo 24 maja, w sali Towarzystwa Kasynowego  odbyło się I Walne Zebranie Towarzystwa. Na jego czele stanął hr. Fryderyk August Breza, wiceprzewodniczącym został Antoni Lenczowski, a sekretarzem Kazimierz Sosnowski. Rozpoczęto intensywną i owocną pracę na rzecz turystyki górskiej. Pierwsza wycieczka odbyła się 1 lipca z Piwnicznej do schronu myśliwskiego na Radziejowej, z zejściem przez Halę Konieczną do Rytra. Znakowanie szlaków rozpoczęto od trasy z Piwnicznej przez Obidzę do Jaworek. Utworzono sekcję wycieczek szkolnych. Prężność działań „Beskidu” spowodowała, że zarząd Towarzystwa Tatrzańskiego zaproponował mu przystąpienie do TT na prawach Oddziału. Formalnie nastąpiło to w lutym 1908 roku. Po śmierci hr. Brezy kolejnymi prezesami byli Michał Töpfer, a następnie Henryk Suchanek.
    Wybuch I wojny światowej przerwał działalność „Beskidu” na pięć lat. Inicjatorem jej wznowienia był dr Bogusław Chrzan, który też został wybrany prezesem Oddziału PTT . Złotą erą w historii Oddziału jest okres prezesury prof. Feliksa Rapfa od 1924 roku. Funkcję tę pełnił przez 25 lat. Wielokrotnie wzrosła długość znakowanych szlaków turystycznych, powstały terenowe koła w Krynicy, Starym Sączu i Grybowie, rozwinęła się działalność wydawnicza. Koło w Krynicy uruchomiło schron na Runku, a Oddział schronisko „Na Piaskach” w Szczawnicy. Wreszcie sztandarowa inwestycja, czyli schronisko na Przehybie, oddane do użytku w 1937 roku.
    Wybuch II wojny światowej zahamował działalność Beskidu a góry zostały przez okupanta zamknięte. Niestety, po drugiej wojnie światowej, działalność PTT przestała się mieścić w ramach nowych porządków. Z funkcji prezesa Oddziału zrezygnował prof. Rapf, a jego miejsce zajął Kazimierz Dagnan. Totalitarna władza komunistyczna nie tolerowała żadnych samorządnych, niezależnych od niej organizacji. Do wszystkich dziedzin życia na długie lata wtargnęła polityka. Systemowo zlikwidowano setki różnych organizacji, w tym tak zasłużone jak Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”, YMCA, Związek Harcerstwa Polskiego, czy Akademię Umiejętności. Inne, o podobnym profilu działalności, łączono ze sobą w jedną, w celu łatwiejszego nimi sterowania.
    Taki los spotkał też Polskie Towarzystwo Tatrzańskie. Decyzję tę władze państwowe, ściślej polityczne, podjęły na początku 1950 roku. Została ona sformułowana w dokumencie Rady Turystycznej z dnia 2 marca 1950 roku. Wykonanie jej dokonało się podczas Zjazdu Delegatów PTT odbytego w dniu 16 grudnia 1950 roku w Warszawie, gdzie podjęto wymuszoną uchwałę o treści:
„a) z dniem dzisiejszym rozwiązać Polskie Towarzystwo Tatrzańskie,
b) cały majątek PTT łącznie z przejętym majątkiem Oddziałów przeznaczyć na rzecz nowopowstałego /podkreślenie autora/ Polskiego Towarzystwa Turystyczno – Krajoznawczego”.
Bezskuteczne próby reaktywowania Towarzystwa miały miejsce podczas przemian politycznych w naszym kraju w latach 1956 i 1957, a następnie w 1970 i 1971. Jednak dopiero sierpniowy zryw społeczeństwa w 1980 roku stworzył możliwość odtworzenia PTT. Ostatecznie Towarzystwo zostało reaktywowane 10 października 1981 roku.
    Wprowadzenie stanu wojennego 13 grudnia 1981 roku, zawieszającego prawo do zrzeszania się, uniemożliwiło zaplanowaną na 17 grudnia rejestrację i spowodowało, że PTT działało w całym kraju nielegalnie lub półlegalnie, występując m.in. pod szyldami różnych organizacji, jak domy kultury, kluby turystyczne, Towarzystwo Ochrony Tatr itp. Kilkakrotne próby zalegalizowania działalności, podejmowane w różnych miastach, kończyły się odmową władz i udało się tego dokonać dopiero 8 grudnia 1988 roku w Katowicach.
Przygotowania do reaktywowania Oddziału „Beskid” Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego zostały podjęte przez Macieja Zarembę jesienią 1981 roku. Przerwało je wprowadzenie przez komunistyczne władze stanu wojennego i dopiero zarejestrowanie Towarzystwa w grudniu 1988 roku oraz przyjęcie statutu na I Zjeździe Delegatów w  Zakopanem w październiku 1989 roku, otworzyły drogę do ich ponowienia.
Zebranie założycielskie odbyło się 31 marca 1990 roku w sali konferencyjnej hotelu „Panorama” przy ul. Romanowskiego 4 i uczestniczył w nim prezes Zarządu Głównego PTT Maciej Mischke. Po przyjęciu porządku zabrania, Maciej Zaremba przypomniał historię i osiągnięcia Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego oraz Oddziału w Nowym Sączu, a Maciej Mischke przedstawił informację o reaktywowaniu PTT oraz omówił jego statut. W wyniku dyskusji, obecni na zebraniu jednogłośnie podjęli uchwałę o reaktywowaniu Oddziału i przyjęli program działania. Omówiono także sprawy organizacyjne oraz wybrano władze. Prezesem został Maciej Zaremba (który sprawował tę funkcję przez 5 kadencji), wiceprezesami Stanisław Leśnik i Lech Traciłowski; sekretarzem Tadeusz Ogórek a skarbnikiem Wacław Kowalewski. Uprzedzając późniejsze wydarzenia, w 2004 roku Maciej Zaremba otrzymał godność Prezesa Honorowego Oddziału, a prezesem urzędującym wybrano Wojciecha Lippę. Natomiast w 2007 roku funkcję tę objął Wojciech Szarota, pełniąc ją do dnia dzisiejszego.
    Rozpoczęto intensywną i wszechstronną, trwającą do dzisiaj działalność. Nowosądecki „Beskid” szybko stał się największym i najprężniejszym oddziałem Towarzystwa w kraju. Wszystkie prace wykonywane są wyłącznie społecznie, bez pobierania wynagrodzenia. Ilość członków stale wzrasta i obecnie wynosi ponad 480 osób. Już na początku przyjęto hasło „Nasze miejsce jest w górach”. Zgodnie z nim, organizacja wycieczek górskich jest podstawową działalnością Oddziału. W latach 1990 – 2016 zorganizowano ich łącznie ponad 3300 a wzięło w nich udział ponad 73 tysiące osób. Odbywają się ona przede wszystkim w polskich górach, choć jest też sporo wyjazdów zagranicznych, w tym kilkunastodniowe wyprawy w Alpy, Pireneje, Apeniny, na Bałkany czy w Karpaty rumuńskie i ukraińskie. Od 9. lat bardzo aktywnie działa Klub Szalonych Emerytów, organizujący cotygodniowe, środowe wycieczki dla osób starszych. Od 12 lat trwa też współpraca z Sądeckim Uniwersytetem Trzeciego Wieku, dzięki której jego słuchacze mogą uczestniczyć w ciekawych imprezach górskich. W 1999 roku Oddział powołał Koło PTT W Tarnobrzegu, które stało się najprężniejszym kołem w kraju. Co miesięczne wycieczki organizuje Szkolne Koło PTT w Łabowej. Bardzo aktywnie działają też od kilku lat Sekcja Biegowa i Sądecka Grupa Rowerowa PTT. Istnieją także Sekcja Wysokogórska i Sekcja Narciarska. Oddział dwukrotnie zorganizował kurs przewodników beskidzkich oraz pilotów wycieczek. Dzięki temu powstało Koło Przewodników PTT uczestniczące we wszystkich działaniach Oddziału. Od 1994 roku prowadzona jest akcja zdobywania Górskiej Odznaki Turystycznej PTT, mająca na celu propagowanie turystyki górskiej, szczególnie wśród młodzieży. Do tej pory przyznano ponad 500 odznak GOT różnych stopni. Oddział wyznakował też Nowosądeckie Szlaki Turystyczne PTT, przebiegające otaczającymi miasto wzgórzami o łącznej długości 52 km. Od 1990 roku wydawane jest pismo „Beskid”. Do tej pory ukazały się 72 numery. W ubiegłym roku została wydane monografia Oddziału z okazji 25 -lecia jego reaktywowania, a jej promocja miała miejsce 11 kwietnia w Feleczynie, gdzie zorganizowane były uroczystości jubileuszowe. Oddział też prowadzi największą w Nowym Sączu Bibliotekę Górską obejmującą ponad 6.900 pozycji. O szczegółach działalności Oddziału można się dowiedzieć z 29. tomów kronik, a także ze strony internetowej www.pttns.pl.
    Obecnie działalnością Oddziału kieruje Wojciech Szarota, jego zastępcami są Władysław Łoboz i Zbigniew Smajdor, funkcję sekretarza pełni Grażyna Gałda a skarbnika Katarzyna Hejmej. Świętem Oddziału jest zawsze ostatnia niedziela czerwca, gdy uczestnicy pokonują szlak z Piwnicznej przez Radziejową i Halę Konieczną do Rytra, a więc historyczną trasę pierwszej wycieczki „Beskidu” z 1 lipca 1906 roku. W tym roku ta wycieczka miała miejsce 26 czerwca, z tradycyjną jajecznicą na Hali Koniecznej

Maciej Zaremba
.